Występowanie

Populacja Światowa

Obszar lęgowy kraski rozciąga się od  północno zachodnich skrawków Afryki (Maroko) poprzez południową, środkową i wschodnią Europę, zachodnią i środkową Azję aż do wschodnich Chin i Pakistanu. Zimę spędza w Afryce. Jej europejską populację ocenia się na 55 - 117 tys. par lęgowych i szacuje się, ża w ciągu ostatnich 15 lat zmniejszyła się ona o 30%. Kraska zaczęła wycofywać się z północno zachodniego skraju występowania już od początku XX wieku, stopniowo znikając z terytoriów takich państw jak: Niemcy, Dania, Szwecja i Finlandia. W ostatnim dziesięcioleciu przestała również gnieździć się w Czechach, Słowenii, Estonii. Obecnie najsilniejsze populacje kraski na naszym kontynencie występują w: Hiszpanii, Rosji, na Ukrainie, w Rumunii, Bułgarii i Turcji, stanowiąc razem ok. 90% populacji Europejskiej.

Populacja Polska

Jeszcze w XIX i na początku XX wieku kraska była ptakiem pospolitym na terenie całej obecnej Polski. Na początku XX wieku zaobserwowano zmniejszanie się liczebności kraski w północno - zachodniej Polsce (Wielkopolsce i  na Pomorzu). Począwszy od lat 50. XX wieku,­ gwałtowny spadek liczebności kraski był już zauważalny w całej Polsce. Do początku lat 80-tych zniknęły całkowicie ze Śląska i Lubuskiego.W latach 90-tych przestały się gnieździć w Borach Tucholskich, na Pojezierzu Gostynińsko-Włocławskim, na Lubelszczyźnie i w Puszczy Pilickiej. W Puszczy Kozienickiej i Puszczy Białej przetrwaly do połowy 1 dekady XXI wieku. Obecnie występowanie kraski  zostało ograniczone do zaledwie trzech izolowanych populacji głównie na wschodzie kraju: na Równinie Kurpiowskiej i przylegającej do niej Równinie Mazurskiej, w Puszczy Sandomierskiej oraz na południu Białostocczyzny. Kraska stała się obecnie tak rzadka, że występuje już nie więcej niż 60 par lęgowych tego gatunku. W roku 2010 w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska – Monitoringu Ptaków zinwentaryzowano całą krajową populację i oceniono jej liczebność na 47 par lęgowych (47-56), a w roku 2011 na 35 par lęgowych (35-57) http://www.monitoringptakow.gios.gov.pl/223,monitoring_kraski.html.

Liczebność kraski w Polsce

Zmiany liczebności kraski w Polsce w latach 1980-2011 (Opracował Andrzej Górski)

Populacja Kurpiowska

Równina Kurpiowska była i nadal pozostają główną ostoją kraski w Polsce. Można z całą pewnością powiedzieć, że od sytuacji tego gatunku na Równinie Kurpiowskiej zależy sytuacja tego gatunku w całym kraju. Brak lub fragmentaryczny charakter badań ornitologicznych na tym terenie był przyczyną, tego że dopiero od roku 1990 możemy oszacować liczebność lokalnej populacji kraski. Z dużym prawdopodobieństwem możemy stwierdzić, że gniazdowało tu wówczas około 90 par krasek. Pierwszą pełną i kompletną inwentaryzację przeprowadzono dopiero w roku 1995. Stwierdzono wówczas 65 par lęgowych. Kolejne inwentaryzacje przeprowadzono w latach 1997 i 1998. Dostarczyły one informacje o 61 i 48 parach lęgowych. Po dłuższej przerwie w roku 2005 przeprowadzono kolejną inwentaryzacje całej kurpiowskiej populacji kraski. Stwierdzono wówczas 37 par lęgowych kraski. Ponowiona w roku 2009 inwentaryzacja wykazała gniazdowanie 33 par lęgowych. W latach 2010 i 2011 w ramach Monitoringu Ptaków stwierdzono odpowiednio 26 i 24 par lęgowe.

Liczebność kraski na Kurpiach

Zmiany liczebności kraski na Kurpiach w latach 1989 i 2011 (Opracował Andrzej Górski)

Przygotowano na podstawie opracowań:

Andrzej Górski "Występowanie i liczebności kraski na obszarze Równiny Kurpiowskiej" 2012

Kovacs A., Barov B., Orhun C., Gallo-Orsi U. 2008. International Species Action Plan for the European Roller Coracias garrulus garrulus. BirdLife International For the European Commission.







WYSTĘPOWANIE KRASKI NA ŚWIECIE
WYSTĘPOWANIE KRASKI W POLSCE

Zdjęcie w nagłówku: Robert Dróżdż

Nagranie głosku kraski: Marco Dragonetti www.birdsongs.it